اصول ايمني تسمه نقالهها
اصول ايمني تسمه نقالهها
پر مصرفترين وسيله جابجايي مواد در كارخانه ها تسمه نقالهها مي باشند كه آنها را ميتوان به سه نوع اصلي زير طبقه بندي كرد :
1)تسمه نقالههاي نواري 2)تسمه نقالههاي غلتكي 3)تسمه نقالههاي پيچي
هركدام از اين سه نوع طبقهي مذكور داراي اشكال مختلفي است اما لازم است اصول ايمني مشتركي را در خصوص همهي آنها رعايت كرد .
تسمه نقالهي نواري :
خطرات اصلي كه در كاربرد تسمه نقالههاي نواري وجود دارد ـ اعم از آنكه براي جابجايي افقي يا تحت شيب مورد استفاده قرار گيرند ـ در محلهايي وجود دارند كه پوليها قرار گرفتهاند . لازم است آنها را با وسايل ايمني (گاردها) پوشاند يا آنكه تا فاصلهي حداقل 42 اينچ (1070ميليمتر ) از آنها پوششهاي حفاظتي نصب شود .
از ديگر نقاط خطرناك اين تسمهها جايي است كه تغيير جهت مي دهند . اين نقاط ميتوانند در محل پوليهاي محرك يا پوليهاي هرزگرد باشند. در اين نقاط خطرناك اگر وزن موادي كه جابجا ميشوند و به ارتفاع بالاتري حمل مي گردند افزايش يابد احتمال خطر نيز افزايش مي يابد .
محفظههاي تغذيه ، صفحات هدايت كننده و شالي نقاله ميتوانند منبع خطر باشند ، زيرا فضاي خالي بين غلتكها يا پوليها در موقع حركت نقاله محدود ميشود .
كليهي قسمتهاي كناره نقالههاي نواري بايستي بايد داراي حفاظ باشند و به علاوه در نقطهاي كه خطري وجود دارد ،گارد مجزايي تعبيه شود .
زماني كه نقالهها طول بزرگي داشته باشند ، براي رفت وآمد به طرفين نقالهها ميبايست پلهايي روي آن تعبيه شود . اين قبيل نقالهها داراي مسائل حفاظتي خاصي بوده و براي پيشگيري از خطرات آنها بايستي در كل طول اين نقالهها طناب نگه دارنده اضطراري نصب شود .
اگر مواد از يك نقالهي نواري بر روي يك نقالهي غلتكي منتقل ميشود ، ميتوان ديد كه نقاط خطرناكي بين تسمهي مربوط به نقالهي نواري و اولين غلتك مربوط به نقالهي غلتكي بوجود ميآيد . براي فايق آمدن بر اين مشكل و رفع خطر ميتوان محور غلتك را در يك شيار U شكل غير مفيد قرار داد .
نقالههاي غلتكي :
انواع اصلي نقالههاي غلتكي كه براي شرايط كاري مختلف مورد استفاده قرار ميگيرند ، عبارتند از :
نقالههايي كه كليهي غلتكهاي آن متحرك باشد .
تعدادي از غلتكها متحرك و تعدادي هرزگرد باشد .
هيچ كدام از غلتكها متحرك نباشد .
هر جا كه يك غلتك متحرك وجود دارد (كه حركت آن از موتور توسط زنجير يا تسمه به آن منتقل ميشود ) نقاط خطر آفرين وجود دارد كه اين نقاط بين غلتكهاي مجاور ايجاد ميشود . البته ميباليست مكانيزم انتقال نيروي غلتك به كمك پوششهاي مناسبي محافظت شود . در بعضي از نقالهها غلتكهاي جايگزيني به عنوان غلتكهاي متحرك مورد استفاده قرار ميگيرند كه بين هر جفت از اين غلتكها نقاط خطرناكي وجود دارد كه مي بايست مطابق آن چه در شكل نشان داده شده است محافظت شوند .
حفظ اين گاردها در موقعيت لازم و سرويس و نگهداري آنها معمولاً گران قيمت بوده و موجب اتلاف وقت ميشود كه چنانچه كليهي غلتكها متحرك باشند اين مسئله رفع ميگردد .
مسئله مشابهي براي تسمهها يا نوارهايي كه روي اين غلتكها قرار مي گيرند وجود دارد . مكرراً اتفاق ميافتد كه اين تسمه يا نوارها كل طول غلتك را نميپوشاند و نقاط خطرناكي بين غلتكهاي مجاور و مكانيزم حركت دهندهها ايجاد ميشود . زماني كه اين خطر ـكه حاصل از وجود غلتكهاي هرزگرد استـ با انتخاب كليهي غلتكها به صورت متحرك مرتفع شد . و زماني كه فرد سعي روي اين غلتكها گام بر دارد خطر ديگري وجود خواهد داشت . لذا لازم است بين نقالههاي غلتكي مجاور به هم ، راهروهايي تعبيه شود ، به گونه اي كه خود اين راهروها توسط راهروهاي عرضي به همديگر متصل شوند .
نقالههاي پيچي :
به خاطر خطرات بالقوهي اين نقالهها لازم است با تعبيهي گاردهاي محافظ ، امكان هرگونه نزديكي به آنها كاملاً مرتفع ساخت . تعمير و نگهداري اين نقالهها تنها زماني مجاز است كه موتور محرك آنها را كاملاً قطع كنيم .
تجهيزات نقالهها :
امروزه تجهيزات مختلفي براي استفاده از سيستم نقالهاي وجود دارد . مانند ، واحد الحاقي به صورت لولا شده ( واحدي كه در آن مواد به صورت اتوماتيك بر روي نقالهها منتقل يا از روي آنها برداشته مي شوند ) . اين واحدها ميتوانند تحت زاويهاي نسبت به راستاي حركت نقالهها مواد را به نقاط ديگر شارژ و يا از روي آن بر دارد .
واحدهاي الحاقي براي جابجايي مواد از روي نقالهها در ارتفاع :
اين تجهيزات بيشتر در سيستمهاي اتوماسيون و كنترل از راه دور مورد استفاده قرار ميگيرند و به واسطهي آن كه داراي اجزاي متحركاند ، ميبايست به كمك شبكههاي توري شكل كاملاً گاردبندي شوند تا از امكان دسترسي غير مجاز به آن جلوگيري شود .
براي سرويس ،نگهداري وتنظيم اين سيستمها لازم است از يك دستورالعمل ايمني تبعيت كرد وقبل از هر كاري از خاموش بودن و قطع برق آنها اطمينان حاصل شود .
يكي از اصول حفاظ گذاري تسمه نقالهها اين است كه حفاظ بايد ايمني را بطور كامل تأمين كند .شكل حفاظ تسمه نقالهها در زير نشان داده شده است . اندازه ، قطر و جنس توري مهم است و بطور كلي بايد كوچكتر از قطرانگشتان دست انسان باشد . از طرفي
بهتر است پوششها بصورت اينترلاك باشد يعني بابرداشتن پوشش ماشين خاموش شود .
نكات مهم در مورد ايمني نوار نقالهها :
متصدي كار با نقاله بايد آموزش لازم را ديده باشد .
دكمه راه اندازي دستگاه با فرامين دستگاه بايد بنحوي قرار داشته باشد كه اپراتور دستگاه ديد كافي از قسمتهاي مختلف را داشته باشد .
وسايل توقف اضطراري دستگاه : وسايل ترمز اضطراري دستگاه نقاله بايد بنحوي در دسترس اپراتور باشد كه بتوان در مواقع ضروري به سرعت از آن استفاده كرد .
سنسورهاي حساس در قسمتهاي مختلف نوار نقاله قرار داده شود تا از اختلال در نحوهي توليد و خط توليد جلوگيري گردد .
به علت وجود اصطكاك در نوار نقاله و احتمال ايجاد آتش سوزي در اثر بارهاي ساكن ،بايد از سيستم ارت استفاده شود .
كارگري كه در محل نقالهها كار ميكند بايد مجهز به وسايل و تجهيزات حفاظت فردي مناسب باشد .
در نقالههاي متحرك بايد كليدهاي فرمان به گونهاي باشد كه سطح نوار نقاله در محل مناسبي براي تخليهي بار قرار دهند . (مانند نوار نقالههاي موجود در قسمت بارگيرخانه) .
سطحي كه بار روي آن قرار ميگيرد با توجه به بار، اصطكاك كافي داشته باشد كه بار روي آن نلغزد .
فعاليت شركت فني مهندسي ايمن گيتي اسپادانا(EGS) در زمينه ايمني ، بهداشت ومحيط زيست و راهسازی ميباشد.